İMO Merkez Yönetim Kurulu Üyesi Burkay Güçyetmez, Gaziantep’te kuvvetli yağışların ardından yaşanan su baskınlarına karşı “sünger şehir” modelini önerdi. Güçyetmez, boru çaplarını büyütmenin tek başına yeterli olmayacağını belirterek yol eğimlerinden zemin kaplamalarına kadar ortak bir planlama yapılması gerektiğini söyledi.
TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Merkez Yönetim Kurulu Üyesi Burkay Güçyetmez, Gaziantep’te yağış sonrası cadde, alt geçit ve ana yollarda yaşanan su birikintilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Güçyetmez, yağmur suyunu kent içinde emen, tutan ve depolayan “sünger şehir” yaklaşımının hayata geçirilmesi çağrısı yaptı.
“Gaziantep gibi tarihi ve potansiyeli büyük bir kentin, her şiddetli yağmurdan sonra sulara teslim olmasını kabul edemeyiz” diyen Güçyetmez, su baskınlarının vatandaşlar ve esnaf açısından ciddi mağduriyetlere yol açtığını belirtti.
“Sorunu yalnızca ani yağışlarla açıklayamayız”
Yaşananları yalnızca iklim değişikliğine veya ani yağışlara bağlamanın planlama eksikliklerini gözden kaçırmak anlamına geleceğini savunan Güçyetmez, kontrolsüz betonlaşmanın toprağın suyu emme kapasitesini azalttığını ifade etti.
Yol kotları ve eğimlerinin de taşkın riski açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Güçyetmez, hatalı uygulamaların yüzey sularını alt geçitlere ve çukur alanlara yönlendirdiğini söyledi.
Güçyetmez, “Bilimin, mühendisliğin ve doğru kentsel planlamanın ışığında şehri doğal afetlere karşı dirençli bir yapıya kavuşturmak mümkündür” dedi.
“Sadece boru çaplarını büyütmekle çözülmez”
Altyapı yatırımlarının yüzeydeki su akışıyla birlikte planlanması gerektiğini vurgulayan Güçyetmez, çözümü yalnızca yer altındaki boruların çapını büyütmekte aramanın yetersiz kalacağını savundu.
Güçyetmez, önerdiği “sünger şehir” modelini, yağmur suyunu kanallarla hızla uzaklaştırmak yerine toprağa sızdırmayı, uygun alanlarda tutmayı ve depolamayı esas alan bir yaklaşım olarak anlattı. Parkların, meydanların ve refüjlerin bu amaçla yeniden düzenlenebileceğini belirtti.
Gaziantep için dört öneri
Güçyetmez, kentte uygulanmasını istediği adımları şöyle sıraladı:
-Yol ve alt geçitlerin yeniden değerlendirilmesi: Yol yenileme ve asfalt çalışmalarında kotların, eğimlerin ve su tahliye noktalarının hidrolojik verilere göre düzenlenmesi.
Yağmur suyunu tutan yeşil alanlar: Park, meydan ve geniş orta refüjlerde suyu emip tutabilecek bitkilendirilmiş alanlar ve hendekler oluşturulması.
Geçirimli zemin kullanılması: Açık otopark, kaldırım ve yaya alanlarında suyun toprağa sızmasına imkân veren kaplamaların yaygınlaştırılması ve standart haline getirilmesi.
Kurumlar arasında ortak planlama: Yol, park ve altyapı yatırımlarının birbirinden bağımsız yürütülmemesi; projelerin suyun doğal akışı gözetilerek birlikte değerlendirilmesi.
Kentsel dirençliliğin doğrudan can ve mal güvenliğini ilgilendirdiğini vurgulayan Güçyetmez, Gaziantep’in altyapı sorunları için uzun vadeli, bilimsel verilere dayanan ve mühendislik denetiminde yürütülen bir planlama istedi.